เรื่อง วัดกับชุมชน (ขนทรายเข้าวัด )

                                                                                             นางสาวจินตนา  สว่างพลกรัง
                                                                                             นักวิชาการศาสนาปฏิบัติการ
                                                                                             สถาบันพระสังฆาธิการ

            ด้วยวัดนั้นเป็นศูนย์กลางชองชุมชน ไม่ว่าจะจัดกิจกรรมทางศาสนา สังคม และวัฒนธรรม ชาวบ้านก็ต่างมุ่งหน้าเข้าวัดเพื่อจัดกิจกรรมดังกล่าว ซึ่งเป็นที่มาของการขนทรายเข้าวัดในช่วงเทศกาลสงกรานต์ เหตุด้วยว่าทุกกิจกรรมมีการเข้าออกวัดทำให้มีทรายดินติดเท้าออกนอกวัดไปด้วย ซึ่งถือเป็นบาปอย่างหนึ่ง คือการเป็น “หนี้พระสงฆ์” ทั้งที่ตั้งใจหรือไม่ตั้งใจก็ตาม จึงเกิดกุศโลบาย ขนทรายเข้าวัด เพื่อเป็นการชำระบาปหนี้สงฆ์

           โดยปกติจะเริ่มขนกันหลังวันปีใหม่ไทย หรือที่ชาวล้านนาเรียก วันเนาว์ (14 เมษายน) และ พญาวัน (15 เมษายน) เมื่อขนไปเข้าวัดแล้วก็จะต้องก่อทรายเป็นเจดีย์ นำช่อข้าวตอกดอกไม้ปักประดับเพื่อเป็นพุทธบูชา หมายถึงบูชา “ พระจุฬามณีเจดีย์ “ ที่พระอินทร์นำเอาของ ๔ อย่าง คือ

 

1. พระจุฬา คือ ส่วนพระเกษาบนกระหม่อมแห่งศรีษะ

 

 

2. พระมโมฬี คือ มุ่นหรือมวยผม

 

 

3. ปิ่นมณี หรือ ปิ่นแก้ว คือ สำหรับปักมวยผม

 

 

4. เวฐนะ คือ เครื่องรัดมวยผม หรือ รัดเกล้า ที่เป็นของพระพุทธเจ้า บรรจุไว้ในสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ นอกจากนี้ยังได้บรรจุพระเขี้ยวแก้วเบื้องขวาอีกด้วย

           ปัจจุบัน การขนทรายเข้าวัดยังถูกสืบต่อมาด้วยดี ถึงแม้ว่าผู้คนในยุคนี้จะยังไม่ทราบที่มาของการขนทรายเข้าวัดเสียทีเดียว หากแต่ได้เรียนรู้ศึกษาที่มาที่ไป และวัตถุประสงค์ของคนรุ่นก่อนๆ ก็จะเป็นเรื่องที่ดีที่ผู้คนได้มีโอกาสในการชำระบาป ชำระจิตใจให้สะอาด เพื่อเป็นพุทธบูชาที่แท้จริง

                                           *********************************************